Recht volgens Ruby: de VAR verdwijnt

Recht volgens Ruby: de VAR verdwijnt

Wet- en regelgeving
Door: Ruby Nefkens | 19-04-2016

In de architectuur wordt veel met een zogenaamde ‘flexibele schil’ gewerkt. Als het nodig is voor een bepaald project worden daarvoor freelancers, ofwel zzp-ers ingeschakeld. Voor deze zzp-ers  en hun opdrachtgevers staan er ingrijpende wijzigingen voor de deur. Met het intreden van de  nieuwe Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (Wet DBA) op 1 mei 2016 komt de VAR te  vervallen, en moet u werken met modelovereenkomsten. Het intern orde op zaken stellen is van  groot belang nu in de nieuwe situatie de verantwoordelijkheid voor de onderlinge arbeidsrelatie  zowel bij opdrachtgever als zzp-er wordt gelegd.

De overeenkomsten van opdracht met een zzp-er dienen zo spoedig mogelijk te worden  gecontroleerd en eventueel te worden aangepast aan de nieuwe situatie. Dat is nodig om dezelfde  vrijwaring te verkrijgen voor het afdragen van loonheffingen en premies, als onder de VAR werd  verkregen. Op de website van de Belastingdienst staat een aantal modelovereenkomsten en  voorbeeldovereenkomsten, die gebruikt kunnen worden. Met de algemene modelovereenkomsten  zijn vrijwel alle arbeidsrelaties gedekt waarbij er geen sprake is van een dienstbetrekking. Een  specifiek op de architectuur geschreven voorbeeldovereenkomst is nog niet gepubliceerd.

Modelovereenkomst

Als u geen modelovereenkomst kan of wil gebruiken, kunt u een eigen overeenkomst ter  goedkeuring aan de Belastingdienst voorleggen. Dit is niet verplicht maar wel raadzaam, dan bent  u er zeker van dat de overeenkomst dezelfde vrijwaring geeft als onder de VAR werd verkregen.  De Belastingdienst beoordeelt de arbeidsrelatie met de zzp-er op basis van een uitgebreide lijst  met factoren. De belangrijkste zijn: Bij wie berust de leiding en het toezicht? Kan de opdrachtnemer  zich zomaar laten vervangen? Kan de opdrachtgever ten aanzien van werktijden, representatie,  etc. eisen stellen? Maken de werkzaamheden wezenlijk deel uit van de bedrijfsvoering van de  opdrachtgever? Voert de opdrachtnemer werkzaamheden uit voor meer opdrachtgevers? Wordt er  doorbetaald bij vakantie en ziekte? Wie is er verantwoordelijk voor het resultaat van het werk en  aanpassingen (meerwerk)?

Stappenplan

Verder is het voor de opdrachtgever belangrijk om een stappenplan voor de interne procedure met betrekking tot het inhuren van zzp-ers op te stellen. In dit stappenplan wordt onder meer  opgenomen welke documenten er nodig zijn bij de inhuur van een zzp-er en welke overeenkomst  moet worden gebruikt. Tevens moet er een checklist worden opgesteld voor de uitvoering van de  overeenkomst om te monitoren of de praktijk nog wel aansluit op de inhoud van de overeenkomst.  Wijkt de praktijk af van hetgeen in de overeenkomst is bepaald, dan moet de overeenkomst  opnieuw ter beoordeling worden voorgelegd aan de Belastingdienst. Anders riskeert de  opdrachtgever alsnog dat de Belastingdienst de opdrachtgever aanspreekt tot betaling van  loonbelasting en sociale premies. Dit is niet het geval als de opdrachtgever de werkzaamheden  tijdig stopt. Als er incidenteel van de overeenkomst is afgeweken, leidt dit niet automatisch tot een  andere beoordeling door de Belastingdienst. Monitoren en een goed stappenplan zijn dan ook van  essentieel belang.

Inspanningsverplichting

De goedkeuring van de Belastingdienst zegt alleen iets over de loonheffingen en niets over het  ondernemerschap van de zzp-er. De Belastingdienst bepaalt pas bij de aangifte inkomstenbelasting  of de inkomsten worden gezien als winst uit onderneming of als resultaat uit overige  werkzaamheden.  Een door de Belastingdienst goedgekeurde overeenkomst betekent ook niet dat er automatisch  geen sprake is van een arbeidsovereenkomst. Ook daarom is voor de opdrachtgever van belang  om te monitoren dat er uitvoering wordt gegeven aan de goedgekeurde overeenkomst van  opdracht.  In de periode van 1 mei 2016 tot mei 2017 houdt de Belastingdienst wel toezicht, maar vooral in  de vorm van voorlichting over de nieuwe werkwijze en het bieden van een helpende hand bij  de implementatie. Er geldt wel een inspanningsverplichting. Dit betekent dat opdrachtgever en  zzp-er actief bezig moeten zijn de arbeidsrelatie zodanig feitelijk vorm te geven dat er buiten  dienstbetrekking wordt gewerkt. Tenminste: als partijen dat ook willen.

Tekst: Ruby Nefkens, advocaat intellectueel eigendom, ICT, design, architectuur, kunst, media
Dit artikel werd gepubliceerd in ArchitectuurNL nummer 2 van 2016

Gerelateerd

Tags: , , , ,

    Schrijf een reactie