Contre Escarpe Doesburg

Contre Escarpe Doesburg

Project
Door: Redactie ArchitectuurNL | 14-02-2007

Projectgegevens

ArchitectenProf. Adolfo Natalini met ir. Corinne Schrauwen
Opdrachtgever Johan Matser Projectontwikkeling, Hilversum
Hoofdaannemer Moes Bouwbedrijf Oost, Zwolle
Adviseur ConstructiesCorsmit Raadgevend Ingenieursbureau, Rijswijk
Adviseur installaties Cauberg-Huygen Raadgevende Ingenieurs, Zwolle
LandschapsarchitectOkra Landschapsarchitecten, Utrecht
Beeldend kunstenaar Roberto Barni
Start bouw2003
Oplevering2005
Bruto vloeroppervlak26.000 m2
Bruto inhoud78.000 m3
Differentiatie44 grondgebonden woningen in 12 typen en 124 appartementen in 48 typen
Bouwsom€ 28.500.000, incl. installaties, excl. inrichting en BTW
TekstIndira van 't Klooster
Foto'sRaoul Suermondt

De gemeente Doesburg had vanwege de recessie en het daaruit voortkomende hoge werkloosheidspercentage dringend behoefte aan een evenwichtiger bevolkingsopbouw en een nieuwe bron van inkomsten. De nieuwbouwlocatie was snel gekozen. Tussen het historische centrum van de Hanzestad en de IJssel lag een industrieterrein dat voor veel overlast zorgde. Bovendien blokkeerde het niet alleen vanuit het stadje het zicht op de IJssel, maar ook het zicht op het historische centrum vanaf de rivier. Eerdere ontwerpen voor de plek kwamen niet van de grond, maar het stedenbouwkundige plan van Natalini werd unaniem goedgekeurd. Zijn basisgedachte is even simpel als doeltreffend: het doortrekken van de historische structuur en tegelijkertijd reageren op de schaal van de IJssel. Het plan volgt dus de kromming van de rivier waarlangs dijkappartementen met grote erkers geweldig uitzicht bieden over het landschap. Daarachter staan smalle, hoge grondgebonden woningen met puntgevels (‘grachtenwoningen’) die reageren op de kleinschalige bebouwing van het historische stadje. Een toren van 12 bouwlagen zorgt voor een eigentijds hoogteaccent dat zowel het plan exploitabel maakt, als refereert aan het beeld van een vestingtoren. Parkeren is onder de woningen opgelost. Tussen de woonblokken zijn smalle stegen gemaakt die via bruggen naar de historische stad leiden.

Behalve een overtuigend stedenbouwkundig plan is ook de inrichting van de openbare ruimte door OKRA landschapsarchitecten voortvarend aangepakt. Er is niet (zichtbaar) beknibbeld op de kosten en het ontwerp benadrukt eens te meer de relatie tussen de oude stad en de nieuwbouw. Waar eens een ‘zachte’ dijk was, is nu een betonnen constructie. Deze harde dijk maakt een directe relatie tussen rivier en stad mogelijk, in de vorm van een promenade met een grootse trap tot aan de kade. De treden zijn zo hoog dat ze ook als tribune dienst kunnen doen. Aan de kade kunnen vrachtschepen meren, Sinterklaas zet vanaf zijn stoomboot hier voet aan land, en de passantenhaven ligt iets verderop. Doesburg is ineens een echte havenstad!

Van het hoogteverschil dat de dijk met zich meebrengt, is handig gebruik gemaakt door onder de dijkappartementen de parkeerplaatsen te situeren. Aan de achterzijde is de overdekte parkeergarage weggewerkt achter een opengewerkte bakstenen muur. De als gevolg hiervan extra diepe binnentuin zorgt voor een geleidelijke overgang naar de kleinschaliger grachtenwoningen. Die liggen daadwerkelijk aan een historische singel – voor de gelegenheid weer uitgegraven, maar niet bevaarbaar – en zo is de laatste stap richting de oude stad een feit. Alleen wie langere tijd in de binnenstad verblijft en daarna naar de nieuwbouw gaat, merkt dat de fijnmazige stedenbouwkundige beknoptheid van een – per definitie met ruimtegebrek kampende – vestingstad overgaat in gesloten bouwblokken.

Bij een ontwerp dat zo stevig is ingebed in heldere en goed gekozen stedenbouwkundige en landschappelijke kaders kan de architectonische stijl eigenlijk weinig kwaad meer doen, maar onopvallend kan deze zeker niet worden genoemd. De woningen zijn uitgevoerd in baksteen, met accenten in gekleurd beton en in zink. In de uitwerking heeft Natalini, die zich altijd beroept op het aansluiten bij de lokale traditie, geen inspiratie gezocht in de bloeiperiode van Doesburg die viel in de 14e, 15e en 16e eeuw. Het veelvuldige en grootschalige gebruik van betonplaten (vooral bij de dijkwoningen) is uitgesproken neoklassiek, waarvoor in Doesburg weinig aanknopingspunten zijn te vinden. Interessant is dat juist de accenten in zink – een materiaal dat Natalini overigens ook in andere projecten toepast – wel een zinvolle referentie bieden. Niet alleen doordat de bevestiging van de zinken platen door de smalle naden een verfijnd gevelbeeld oplevert, maar ook omdat de grijstinten prachtig aansluiten bij het water en de lucht.

     

Gerelateerd

Tags:

    Schrijf een reactie

    Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.