ArchitectuurNL 01 2018 – pag. 46

ArchitectuurNL 01 2018 – pag. 46

Door: | 29-04-2021

In de Albanese kuststad Durrës realiseerde het Amsterdamse bureau
BOOM Landscape een plein met een bijbehorende kaap aan de
Adriatische Zee. Hiervoor werd een kleine landtong aangelegd met
een langgerekte stenen zittrap. Nog voordat het goed en wel was
opgeleverd figureerde de kaap en het plein opzichtig in de videoclip van
een commerciële Balkan-rapper. Inmiddels is het ook een veelgebruikte
locatie voor selfies en trouwfoto’s. Veel landschapsarchitecten zullen dit
zien als banale trivialiteiten. Maar voor Philomene van der Vliet en Jan
Maas, de twee oprichters van BOOM Landscape, was dit de graadmeter
dat hun ontwerp (een samenwerking met Cityförster) was geslaagd.
‘Wij kiezen ervoor om te werken in het publieke domein. Dan moet
gebruiker altijd het uitgangspunt zijn. Er wordt getrouwd, gebarbecued of
gewoon gehangen’, aldus Maas. Door de ongenaakbare ligging van deze
uitstekende rotspunt kreeg het project bovendien de bijnaam de Sfinx.
‘De plek is door de inwoners van Durrës meteen in het hart gesloten. Het
ontwerp nodigt blijkbaar uit om te worden toegeëigend, precies wat wij
beoogden.’

Kaap en baai
Terwijl de locatie waarvoor BOOM Landscape een toegankelijke
openbare ruimte moest ontwerpen, op z’n minst ‘uitdagend’ was: een
braakliggende kuststrook die aan het einde van een kustpromenade lag
en feitelijk werd gebruikt als vuilstort. Om de hoek van deze verrommelde
site lag weliswaar ook nog een strand maar omdat het was afgesneden
van de stad, werd dit strand door inwoners nauwelijks gebruikt. Van der
Vliet: ‘We hebben een artificiële kaap in zee gebouwd die op grote schaal
past in de ritmiek van kapen en baaien langs de kust van Albanië. Daarop
hebben we een tribune gemaakt met uitzicht op zee en de omgeving.
Door de hoogte en de positionering van de Sfinx, zal de bezoeker verleid

worden om de kaap te ontdekken maar ook het strand dat erachter ligt.
We hebben dus niet alleen een prettige verblijfsplek gecreëerd maar ook
de dynamiek van het kustgebied van de stad Durrës vergroot.’

Authenticiteit
Naast een lokale verblijfsfunctie moet het ontwerp van BOOM Landscape
in Durrës ook een impuls geven aan het toerisme in Albanië, dat feitelijk
dezelfde kust heeft als populaire bestemmingen als Griekenland en
Kroatië. Toch koos BOOM Landscape ervoor om een plek te creëren met
een authentieke uitstraling. ‘De paradox van toeristische bestemmingen
is, dat deze wereldwijd steeds meer op elkaar gaan lijken, zo ook de site
in Durrës. Daarom hebben wij lokale landschapskenmerken benadrukt,
zoals het doorzetten van het geologische fenomeen van kapen en
baaien. Daarnaast hebben we lokale steensoorten gebruikt, een
prachtige crèmewitte steen met een bijna goud-dooraderde structuur.
Deze hebben we gebruikt voor bestrating van het achterliggende
plein en voor de grote brokken natuursteen als voet van de kaap’, legt
Maas uit. Het plein dat de kaap verbindt met de promenade en de
achterliggende stad heeft een abstract steenpatroon in donkergrijs en
wit dat zich laat lezen als de naam van de stad Durrës. ‘Pas als je er van
boven naar kijkt zie je letters, bijvoorbeeld op Google Maps.’ Ook de
beplanting van het plein heeft een Albanese identiteit door een selectie
van mediterrane parasoldennen, heesters en vaste planten. ‘Juist door
deze lokale context wordt ons ontwerp omarmd als voorbeeld van
geslaagde kustontwikkeling.’

Stadsboulevard in Vlorë
Dankzij dit project, dat bekend is in heel Albanië, timmert BOOM
Landscape daar stevig aan de weg. Inmiddels werkt het in 2012

46ArchitectuurNL

1 2

44-45-46-47-48-49_platform.indd 46 05-02-18 14:23

Gerelateerd