ArchitectuurNL 04 2019 – pag. 12

ArchitectuurNL 04 2019 – pag. 12

Door: | 29-04-2021

‘Als je een gebouw op zo’n intieme manier
leert kennen, neem je als vanzelf meer vrijheid.’
Gedecideerd toont Stuhlmacher bijvoorbeeld
de plek in de gevel waar een groot hoekraam
kwam. ‘Er was meer licht nodig en dit was de
enige plek waar dat kon worden gerealiseerd.
Hier waren de historische lagen in de gevel
toch al ambivalent.’

Grootse ingrepen
‘De inrichting is ook een belangrijke nieuwe
laag’, aldus Stuhlmacher. ‘Enerzijds is al het
hout eenvoudig weer te verwijderen, anderzijds
boden de lambrisering, kasten, zithoeken de
mogelijkheid om installaties weg te werken,
om de akoestiek te reguleren en om de
bruikbaarheid van het gebouw te vergroten.’
Want, hoe genuanceerd dit project ook is
benaderd, de ingrepen zijn groots. De kap is
voorzien van een nieuwe, 177 ton wegende,
staalconstructie die een vernieuwd leien dak
en de nieuwe dakkapellen draagt, terwijl de
bestaande structuur wordt ontlast. Zo behoudt
de enorme houten kap haar karakter en blijven
alle houten afwerkingen in het zicht. De niet-
oorspronkelijke, dakkapellen uit de militaire
periode zijn verwijderd, en vervangen door een
eigentijds ontwerp dat verwijst naar historische
prenten die losse, grote dakkapellen als
versiering van het enorme dakvlak tonen. De

nieuwe dakkapellen bieden licht en uitzicht,
en zorgen voor de afvoer van rook en warmte
in het geval van brand. Heel eigentijdse
denkkaders inderdaad die, in plaats van een
ratjetoe aan materialen en constructies, een
bedrieglijk eenduidig balkenlandschap mogelijk
hebben gemaakt.

In dialoog met nieuwe tijdlaag
En zo is met deze restauratie een nieuwe
werkwijze ontstaan. Een werkwijze die niet,
zoals Chipperfield in het Neues Museum
in Berlijn, de aanwezige geschiedenis
uitvergroot en onderdeel maakt van een
radicaal concept. Noch een werkwijze, die
een gefixeerd verleden idealiseert en het tot
in elk anachronistisch detail terugbrengt naar
een tijd waarin het ooit actueel was. Noch een
pragmatische vertaling van oorspronkelijke
functies naar eigentijdse materialen, waarbij
de architect een wat afstandelijke, zakelijke
positie inneemt. De approximatieve benadering
van Callebaut en Stuhlmacher laat toe dat
(onbeantwoorde) vragen uit het verleden
zichtbaar blijven en uitgangspunt worden
voor een nieuwe tijdlaag die de ontwerpers
welbewust en liefdevol aanbrengen. Een
verhaallijn die het gebouw naar een volgende
fase in zijn bestaan brengt en tegelijkertijd in
zichtbare dialoog blijft met zijn geschiedenis.

StuHlmacHer: alS je
een gebouw op zo’n
intieme manier leert
kennen, neem je alS
vanzelf meer vrijHeid
alS arcHitect

7. Scandinavische messinglampjes zorgen voor
sprankel op zolder • Foto Maurice Tjon. 8. Op
de begane grond worden de verschillende
bouwfases ervaarbaar • Foto Luuk Kramer.

Projectgegevens
Locatie: Goswin de Stassartstraat 88 Mechelen. Opdrachtgever: Stad Mechelen. Ontwerp:
Ontwerpteam ‘THV Predikherenklooster’ bestaande uit Korteknie Stuhlmacher Architecten
(hoofdarchitect), Callebaut Architecten (restauratie) en Bureau Bouwtechniek Antwerpen
(bouwkundig advies/ondersteuning). Adviseur installaties: RCR, Herent. Adviseur constructie: ABT
Antwerpen. Aannemer ruwbouw/ gevel: Renotec. Aannemer interieur: Monument Vandekerckhove.
Bruto vloeroppervlakte: 5840 m2. Bouwkosten excl. btw: € 18.250.000 (incl. restauratie subsidies).
Uitvoering: vanaf 2015 tot voorjaar 2019.

7

8

9

12ArchitectuurNL Tekst Indira van ’t Klooster

08-09-10-11-12-13_predikherenklooster.indd 12 09-08-19 12:17

Gerelateerd